السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
463
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
باطل است ؛ 2 ليكن برخى آن را استثنا كرده ونماز خواندن در آن را جايز دانستهاند . 3 قالى - - ) فرش قامت قامت : مجموع قد واندام انسان كه به چشم مىآيد . از آن به مناسبت در بابهاى طهارت وصلات سخن گفتهاند . مستحب است گودى قبر به اندازهء قامت يا تا ترقوه ( - - ) ترقوه ) انسان باشد . 1 ملاك در اندازهء قامت ، فرد معتدل است . 2 بر پايهء برخى روايات ، وقت نماز ظهر تا رسيدن سايه به اندازهء قامت انسان ووقت نماز عصر تا رسيدن سايه به دو برابر قامت امتداد دارد 3 ( - - ) اخبار قامت وقامتين ) . قامصه قامِصه : زنى كه ناگهان از جا مىپرد . قامصه از « قمص » به معناى رميدن واز جا پريدن آمده است وزنى را گويند كه درپى اقدام تحريك برانگيز كسى ناگهان از جا مىپرد . 1 منشأ كاربرد اين واژه در كلمات فقها دو روايت به نقل از اميرمؤمنان ، علي عليه السّلام است كه در پاسخ اين سؤال كه دخترى سوار بر دوش دخترى ديگر شد وفرد سومى دختر مركوب را نيشگون گرفت ( قارصه ) ويا سيخى به أو زد ( ناخسه ) وأو بر اثر اين اقدام از جا پريد ودختر راكب به زمين افتاد ومرد ، در يكى از دو روايت آمده است : نصف دية بر عهدهء فرد سوم ( تحريك كننده ) ونصف ديگر بر عهدهء قامصه ( مركوب ) است 2 ودر روايت دوم آمده است : يك سوم دية بر عهدهء فرد سوم ويك سوم بر عهدهء قامصه ويك سوم ديگر ساقط است ؛ زيرا دختر راكب از روى عبث وبازى سوار قامصه شده است . 3 از آن در باب ديات سخن گفتهاند .
--> ( 1 ) . فرهنگ بزرگ سخن ، واژهء « قاقم » ( 2 ) . العروة الوثقى 2 / 339 - 340 ؛ مهذب الاحكام 5 / 294 - 295 ( 3 ) . منهاج الصالحين ( سيستانى ) 1 / 177 . ( 1 ) . جواهر الكلام 4 / 299 - 300 ؛ العروة الوثقى 2 / 118 ( 2 ) . جواهر الكلام 4 / 301 ( 3 ) . جواهر الكلام 7 / 75 - 77 ) .